Trong vận tải container, việc sắp xếp hàng hóa không đơn thuần là tận dụng tối đa không gian chứa hàng mà còn phải đảm bảo sự ổn định của toàn bộ kiện hàng trong suốt quá trình vận chuyển. Hàng hóa có thể chịu tác động của rung lắc, va đập, phanh gấp và chuyển động của tàu biển. Nếu không được bố trí và cố định đúng cách, hàng có thể xê dịch, đổ vỡ hoặc gây hư hỏng cho các kiện hàng khác.
Vì vậy, kỹ thuật sắp xếp (Stowage), chèn lót (Dunnage) và chằng buộc (Lashing) đóng vai trò quan trọng trong việc đảm bảo an toàn hàng hóa.
1. Nguyên tắc sắp xếp hàng hóa (Cargo Stowage):
Việc bố trí hàng hóa trong container cần dựa trên trọng lượng, kích thước, hình dạng và đặc tính của từng loại hàng.
-
Phân bổ trọng lượng: Hàng hóa cần được phân bố đồng đều trên mặt sàn container, tránh tập trung tải trọng quá lớn tại một vị trí hoặc vượt quá giới hạn chịu tải của sàn.
-
Sắp xếp hàng nặng và hàng nhẹ: Các kiện hàng nặng thường được bố trí phía dưới, hàng nhẹ phía trên nhằm hạn chế nguy cơ đè bẹp hoặc biến dạng bao bì.
-
Tận dụng không gian hợp lý: Hạn chế khoảng trống lớn giữa các kiện hàng, đặc biệt tại hai bên vách và khu vực cửa container.
-
Phân loại hàng hóa: Không nên xếp chung các mặt hàng có đặc tính không tương thích, chẳng hạn hàng có mùi mạnh với thực phẩm hoặc hàng có nguy cơ rò rỉ với hàng dễ bị nhiễm bẩn.

2. Vật liệu chèn lót hàng hóa (Dunnage Materials):
Chèn lót là biện pháp sử dụng vật liệu phù hợp để lấp đầy khoảng trống, phân tán lực và hạn chế sự dịch chuyển của hàng hóa.
Một số vật liệu thường được sử dụng gồm:
-
Gỗ chèn (Timber Dunnage): Dùng làm thanh kê, khung đỡ hoặc vật liệu chèn giữa các kiện hàng có trọng lượng lớn.
-
Túi khí chèn hàng (Dunnage Air Bags): Được bơm khí và đặt vào khoảng trống giữa các kiện hàng nhằm hạn chế xê dịch.
-
Giấy tổ ong (Honeycomb Paper): Vật liệu nhẹ, có khả năng hấp thụ lực và bảo vệ hàng hóa khỏi va đập.
-
Tấm xốp và vật liệu đệm (Foam/Padding): Sử dụng để bảo vệ bề mặt hàng hóa dễ trầy xước hoặc dễ vỡ.
-
Tấm chống trượt (Anti-slip Mats): Đặt dưới kiện hàng hoặc pallet nhằm tăng ma sát và hạn chế trượt.


3. Chằng buộc và cố định hàng hóa (Cargo Lashing):
Chằng buộc giúp giữ hàng hóa ổn định, hạn chế dịch chuyển khi container chịu tác động trong quá trình vận chuyển.
Các phương pháp phổ biến bao gồm:
-
Sử dụng dây đai polyester (Lashing Straps) để cố định các kiện hàng.
-
Sử dụng dây cáp hoặc xích chuyên dụng đối với hàng hóa có trọng lượng lớn.
-
Lắp đặt thanh chống và khung gỗ để hạn chế chuyển động theo phương ngang hoặc dọc.
-
Kết hợp túi khí chèn hàng với vật liệu chống trượt để tăng độ ổn định.
Việc lựa chọn phương pháp chằng buộc cần căn cứ vào trọng lượng hàng, vị trí trọng tâm, điểm chịu lực và khả năng chịu tải của các điểm neo.

4. Những sai sót thường gặp khi đóng hàng container:
Một số sai sót trong quá trình sắp xếp và cố định hàng hóa có thể dẫn đến tổn thất đáng kể:
-
Phân bổ trọng lượng không đồng đều, gây quá tải cục bộ cho sàn container.
-
Không chèn kín các khoảng trống, khiến hàng hóa dịch chuyển khi vận chuyển.
-
Sử dụng vật liệu chèn lót không phù hợp hoặc không đủ khả năng chịu lực.
-
Chằng buộc không chắc chắn, khiến kiện hàng bị nghiêng, đổ hoặc va đập.
-
Xếp hàng không đúng thứ tự, khiến hàng nặng đè lên hàng nhẹ hoặc gây biến dạng bao bì.
5. Kết luận:
Sắp xếp, chèn lót và chằng buộc là những công đoạn có mối liên hệ chặt chẽ trong quá trình đóng hàng container. Một phương án đóng hàng phù hợp không chỉ giúp tối ưu không gian sử dụng mà còn hạn chế nguy cơ hư hỏng, xê dịch và tổn thất hàng hóa trong quá trình vận chuyển.
Việc tuân thủ các nguyên tắc kỹ thuật trong đóng hàng là yếu tố quan trọng góp phần đảm bảo an toàn cho hàng hóa và nâng cao hiệu quả vận tải quốc tế.